Lạm phát là gì? Nguyên nhân gây ra lạm phát

Lạm phát là một trong những vấn đề kinh tế lớn cần phải đối mặt. Lạm phát là một khái niệm vĩ mô. Song chúng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến từng cá nhân trong xã hội.

Bài viết mà Vay Tài Chính chia sẻ sau đây sẽ giúp cho tất cả các bạn có cái nhìn tổng quan nhất về bản chất của lạm phát. Đặc biệt là cách kiểm soát và những tác động của chúng.

Lạm phát là gì?

Lạm phát là tình trạng giá hàng hóa sản phẩm dịch vụ tăng cao lên so với quá khứ khiến đồng tiền mất giá. Điều này làm giảm giá trị thị trường và giảm sức mua của đồng tiền.

Lạm phát làm giảm sức mua của đồng tiền
Lạm phát làm giảm sức mua của đồng tiền

Nếu so với các nền kinh tế nước ngoài, lạm phát được hiểu là sự phá giá đồng nội tệ do với đồng tiền khác.

Lạm phát có thể được đo dựa trên nhiều nguồn dữ liệu giá cả hàng hóa của nền kinh tế. Các số liệu này lấy từ các tổ chức nhà nước, liên đoàn lao động,…

Tỉ lệ lạm phát là tỉ lệ phần trăm mức tăng của giá ở thời điểm hiện tại so với một mốc quá khứ. Hiện nay, lạm phát được chia làm 3 mức độ gồm:

  • Lạm phát tự nhiên: có tỉ lệ lạm phát dưới 10%
  • Lạm phát phi mã: có tỉ lệ lạm phát từ 10% đến 1000%
  • Siêu lạm phát: có tỉ lệ lạm phát trên 1000%

Khi siêu lạm phát xảy ra, đồng tiền sẽ hoàn toàn mất giá. Từ đó gây ra khủng hoảng tài chính nghiêm trọng. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của mỗi cá nhân trong hệ thống nền kinh tế.

>> Xem thêm: Tổng quan quy trình quản trị tài chính trong doanh nghiệp

Nguyên nhân lạm phát

Có rất nhiều nguyên nhân gây nên tình trạng lạm phát. Chúng có thể bao gồm những nguyên nhân sau đây:

  • Lạm phát do cầu kéo: tức là nhu cầu hàng hóa tăng cao dẫn đến giá cả tăng cao. Qua đó thúc đẩy các mặt hàng khác tăng giá. Dẫn đến tình trạng lạm phát do cầu kéo.
  • Lạm phát chi phí đẩy: hầu hết tất cả chi phí để sản xuất sản phẩm như nguyên liệu, bảo hiểm, lương tăng. Khi đó, dẫn đến giá của sản phẩm tăng theo. Từ đó xảy ra tình trạng lạm phát do chi phí đẩy.
  • Lạm phát do ảnh hưởng của cầu: khi mặt hàng có lượng cầu giảm thì sẽ không giảm giá. Khi mặt hàng có lượng cầu tăng thì tăng giá. Điều này dẫn đến mức giá các mặt hàng chung tăng lên. Từ đó gây nên tình trạng lạm phát.
  • Lạm phát do xuất khẩu: khi lượng hàng hóa xuất khẩu tăng cao, dẫn đến mức cầu sẽ hơn mức cung. Khi đó thì các sản phẩm cho thị trường trong nước giảm. Điều này làm mất cân bằng cung cầu gây nên tình trạng lạm phát.
  • Lạm phát do nhập khẩu: khi nhập khẩu, tổng cầu trong nước sẽ giảm. Tương tự cũng làm mất cân bằng cung cầu. Từ đó gây nên tình trạng lạm phát.
  • Lạm phát tiền tệ: khi lượng tiền lưu hành tăng cao cũng là nguyên nhân gây nên tình trạng lạm phát.
Có nhiều nguyên nhân gây ra lạm phát
Có nhiều nguyên nhân gây ra lạm phát

Như vậy, có rất nhiều yếu tố là nguyên nhân ảnh hưởng đến tỉ lệ lạm phát. Qua đó, để có thể tính được tỉ lệ lạm phát đòi hỏi ta phải xét trên nhiều yếu tố.

Tác động của lạm phát đến nền kinh tế

Lạm phát có những tác động tiêu cực hơn là tích cực. Song, điều đó vẫn được xem là có lợi nếu duy trì ở một mức lạm phát tự nhiên thấp. Dưới đây là những tác động của lạm phát đến nền kinh tế.

Tác động tiêu cực đến nền kinh tế

Lạm phát có rất nhiều tác động tiêu cực đến nền kinh tế thị trường.

Lạm phát tác động tiêu cực đến nền kinh tế
Lạm phát tác động tiêu cực đến nền kinh tế

Thứ nhất, nếu lạm phát tăng cao, lãi suất danh nghĩa phải tăng theo tỷ lệ lạm phát để giữ lại mức lãi suất thực. Qua đó, việc này có thể gây hậu quả cho nền kinh tế. Có thể làm suy thoái và tăng tỉ lệ thất nghiệp.

>> Xem thêm: Cách tính lãi suất kép như thế nào đúng nhất?

Thứ hai, nếu lạm phát tăng mà thu nhập danh nghĩa không đổi, khi đó thu thập thực tế bị giảm. Từ đó khiến cho mọi người phải sống cuộc sống vất vả hơn. Phải mua những món đồ với giá mắc hơn nhiều. Lạm phát cũng là nguyên nhân làm hao mòn giá trị tài sản nói chung.

Thứ ba, lạm phát tăng cao khiến chính phủ nhận được khoản lợi từ đánh thuế. Tuy nhiên thì khoản nợ nước ngoài theo đó cũng sẽ tăng cao so với đồng nội tệ. Từ đó càng làm cho đồng tiền nội tệ mất giá.

Tác động tích cực đến nền kinh tế

Bên cạnh những tác động tiêu cực kể trên thì lạm phát cũng có những tác động tích cực đến nền kinh tế. Khi duy trì tốc độ lạm phát ở mức 2 đến 5% với nước phát triển hoặc dưới 10% với các quốc gia đang phát triển thì:

  • Chúng sẽ kích thích tiêu dùng, vay nợ. Đặc biệt tăng đầu tư và giảm tỉ lệ thất nghiệp trong xã hội.
  • Chính phủ có thể lựa chọn để kích thước các lĩnh vực khác bằng việc mở rộng tín dụng. Đặc biệt là có thể phân phối thu nhập và phân chia lại nguồn lực cho nền kinh tế.

Làm sao để kiếm soát lạm phát

Kiểm soát lạm phát là vấn đề ưu tiên hàng đầu của mỗi quốc gia. Tùy theo tình hình thực tế mà mỗi chính phủ sẽ có những cách xử lý khác nhau. Theo đó sẽ có những biện pháp như sau:

  • Chính phủ giảm lượng tiền mặt lưu thông bằng cách phát hành trái phiếu, tăng lãi suất tiền gửi ngân hàng, mở rộng hệ thống ATM.
  • Thực hiện thắt chặt các chính sách tài chính. Cắt giảm đầu tư công, kiểm soát các doanh nghiệp nhà nước. Đặc biệt là giảm thâm hụt ngân sách.
  • Chính phủ tạo các chương trình thúc đẩy phát triển sản xuất hàng hóa. Giảm thuế quan và đầu tư vào các hệ thống logistic.
  • Chính phủ vay viện trợ của nước ngoài để tránh làm mất giá trị đồng nội tệ
  • Thực hiện các chính sách cải cách tiền tệ khác

Như vậy, qua bài viết này bạn đã phần nào hiểu được những tác động to lớn của lạm phát đến nền kinh tế của mỗi quốc gia. Qua đó, bạn có thể hình dung được cách mà nền kinh tế hoạt động và phát triển.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây